Die Bruinoorbosluis (Rhipicephalus appendiculatus) kry sy naam van die kenmerkende rooibruin kleur van die mannetjies en volgesuigde wyfies en die hoof teikenarea waar die bosluise op die dier voorkom.
Dit is 'n bosluis wat algemeen voorkom met 'n wye area van verspreiding. Dit benodig welige plantegroei en floreer in bosveld- en savannehabitatte, en oorleef nie in oop grasveldvlaktes nie.
Lewensiklus
Die Bruinoorbosluis is 'n drie-gasheer bosluis, wat beteken dat die larf-, nimf- en volwasse stadiums elk 'n ander gasheerdier benodig om hul ontwikkeling te voltooi. Hulle voed op 'n wye verskeidenheid diere. Die hoofgashere vir alle stadiums sluit in beeste, bokke, njala’s, koedoes, elande, waterbokke en buffels. Onvolwasse bosluise sal ook gereeld op kleiner wildspesies en hase voed.
Die volwassenes is vinnige voeders en die wyfies kan binne 3 dae onder gunstige toestande volsuig. Die wyfiebosluis lê ongeveer 5 000 eiers oor 'n tydperk van tot 'n maand. In die somer broei die eiers binne 3 weke uit, maar in die winter kan dit 3 maande neem vir die eiers om uit te broei. Larwes wat nog nie gevoed het nie kan tot 8 maande in die omgewing oorleef terwyl hulle vir 'n gasheer wag.
Die lewensiklus word deur daglig (fotoperiode) gereguleer, wat beteken dat daar slegs een generasie per jaar is. Volwassenes kom die meeste in die somer voor, larwes se getalle piek in die herfs en winter, terwyl die nimfe die meeste aktief is in die laatwinter en vroeë-lente.
Aanhegtings punte:
Soos hul naam aandui, het Bruinoorbosluise 'n sterk voorkeur om op en rondom die ore van hul gashere te voed.
Siekte-oordraging
Die Bruinoorbosluis is 'n vektor van groot ekonomiese en gesondheidsbelang vir vee. Swaar besmettings alleen kan lei tot immuunonderdrukking (bosluistoksikose), ernstige weefselskade, absesse en selfs misvormde of verlore oorvleuels as gevolg van skade veroorsaak deur die blote volume bosluisbyte.
Patogene word transstadiaal oorgedra — wat beteken dat 'n infeksie opgedoen word deur die larf of nimf wat op 'n besmette dier voed, en dan oorgedra word na 'n nuwe gasheer wanneer die bosluis na sy volgende lewensfase ontwikkel. Hulle dra die volgende siektes oor:
Beheer
Omdat die Bruinoorbosluis 'n bosluis met drie gashere is wat aansienlike tyd weg van die gasheer deurbring, is doelgegerigte chemiese ingryping en konsekwente dipstrategieë noodsaaklik.
Die Virbac-behandelingstrategie vir Meergasheer bosluise:
